Nghiên cứu xây dựng quy trình kỹ thuật nhân giống cây Đào chuông Yên Tử (Enkianthus quinqueflorus Lour.)

Hoa đào chuông Yên Tử là một loài hoa bản địa đặc sắc và hiếm quý của vùng Rừng quốc gia Yên Tử nói riêng và Châu Á nói chung. Loài hoa này thường nở vào dịp Tết Nguyên đán từ cuối tháng Giêng đến tháng hai, tháng ba, được chọn là biểu tượng, tượng trưng cho vận may và  được người dân trưng bày trong mỗi dịp Tết Nguyên Đán.

Hình ảnh hoa đào chuông Yên Tử ra hoa vào mùa xuân. 
(Nguồn sưu tầm)

Hoa đào chuông ra hoa vào Tết Nguyên Đán nên rất được sự quan tâm vì tính độc lạ của hoa, nhưng do nhu cầu về sưu tập cây Đào chuông để làm cây cảnh, bán dịp tết cổ truyền. Để đáp ứng nhu cầu người chơi, cũng như duy trì và phát triển bảo tồn loài hoa quý hiếm có giá trị này, Viện Nghiên cứu và Phát triển Vùng đã thực hiện đề tài nghiên cứu, xây dựng quy trình kỹ thuật nhân giống đào chuông Yên Tử. Đây là đóng góp ý nghĩa trong việc đẩy mạnh nghiên cứu khoa học và công nghệ, góp phần bảo tồn nguồn gene quý hiếm này, qua đó thúc đẩy phát triển kinh tế, tăng thêm thu nhập cho người dân trong khu vực.
Dưới đây là quy trình đề xuất của nhóm nghiên cứu, quý bạn đọc tham khảo.

Kỹ thuật nhân giống cây đào chuông Yên Tử

1. Kỹ thuật nhân giống bằng phương pháp ghép cành
Bước 1: Chọn cây gốc ghép và cành ghép
- Cây gốc ghép là cây đào chuông thực sinh có sức sống cao, sinh trưởng, phát triển khỏe.
- Cành đào chuông ghép lấy từ cây đào chuông Yên Tử thuần chủng, bánh tẻ, khỏe mạnh, không có dấu hiệu của sâu bệnh.
Bước 2: Xử lý trước khi ghép
- Trước khi ghép 15 ngày, tiến hành vệ sinh làm cỏ, tưới nước, giữ ẩm, bón phân cho cây gốc ghép, giúp cây khỏe mạnh trước khi ghép.
Bước 3: Ghép cành 
- Thời vụ ghép: thực hiện tốt nhất vào tháng 3. 
- Kỹ thuật ghép đoạn cành:
     + Dùng kéo cắt cành, cắt ngọn gốc ghép ở vị trí cách mặt đất 30 - 45cm để dưới vết cắt có nhiều lá bánh tẻ.
     + Lấy một đoạn cành có 2 - 3 mầm ngủ dùng dao cắt vát đầu gốc ghép tượng tầng của gốc và cành chống khít với nhau.
     + Dùng dây ni lông mảnh quấn kín vết ghép và đầu cành ghép.
     + Sau khi ghép song phun thuốc trừ kiến, bọ cánh cứng để phòng chúng cắn thủng ni lông ghép làm khô cành ghép.
Bước 4: Chăm sóc sau ghép
- Ngay sau khi ghép cây cần được che nắng bằng lưới đen, hoặc phủ giàn nilon.
- Thường xuyên làm cỏ, vặt mầm dại cho cây và tưới nước giữ ẩm cho cây.
- Khi cành ghép bật cao được > 5cm, tưới phân NPK với nồng độ 2%, liều lượng 10kg cho 100 m2 vườn ươm, 15 -20 ngày tưới 1 lần. 
- Khi cây ghép được 6 tháng tuổi, chiều cao cành ghép đạt > 30cm, đường kính gốc đạt > 0,6 cm, thì có thể tiến hành mang đi trồng

2. Kỹ thuật nhân giống bằng phương pháp chiết cành
Bước 1: Chọn cành chiết
- Cành chiết lấy từ cây mẹ 24 tháng tuổi, cành chiết đường kính khoảng 0,5cm; chiều dài cành chiết 30 - 35 cm, có 3-4 lá, có 2 nhánh trở lên, cành khỏe, không bị sâu bệnh.
Bước 2: Chuẩn bị giá thể, dụng cụ chiết cành
- Giá thể tốt nhất là 70% đất bùn ao + 30% xơ dừa. Giá thể được xử lý nấm bệnh bằng Ridomil Gold 68WG (nồng độ 3g/lít) trước khi trồng 3 - 4 ngày. Độ ẩm bầu chiết 70%, đường kính bầu 5 - 6cm, khối lượng 100 - 120g, chiều cao bầu 8 - 10cm.
- Chuẩn bị đầy đủ các dụng cụ cần thiết để chiết như: kéo, dao chiết, kéo cắt cành, dây buộc, túi nilon… Các dụng cụ cần được vệ sinh sạch sẽ, khử trùng trước khi chiết.
Bước 3: Chiết cành
- Thời vụ chiết cành: Có thể chiết cành vào vụ xuân, vào tháng 3 hàng năm cho cành chiết nhanh ra rễ và cho tỷ lệ sống cao 
- Kỹ thuật chiết cành: Vị trí chiết cành cách gốc cành 6 - 8cm, dùng dao sắc cắt một khoanh vỏ rộng khoảng 1 - 2cm, cạo sạch vỏ, dùng bông nhúng vào dung dịch kích thích ra rễ IBA 3.000ppm bôi vào vết cắt khoanh vỏ rồi bó bầu bằng giá thể trên bằng nilon trong và lấy dây mềm, buộc chặt 2 đầu, không để cho nước mưa thấm vào bầu.
Bước 4: Cắt cành và chăm sóc sau cắt
- Sau khi chiết từ 90 - 120 ngày, quan sát rễ mọc ra. Khi thấy rễ đã chuyển từ màu trắng nõn sang màu vàng ngà hoặc hơi xanh, dùng kéo cắt cành chuyên dụng cắt cành chiết giâm vào vườn ươm, hoặc đem trồng. Trước khi hạ bầu chiết, cắt bớt cành lá rườm rà, sâu bệnh. 
- Trước khi hạ bầu, xé bỏ nilon, dùng đất đã chuẩn bị lấp cách cổ bầu 3 - 5 cm, tưới nước đẫm các bầu khi đưa ra ngoài vườn giâm hom hoặc khi đem trồng trực tiếp vào chậu.
- Tiêu chuẩn cây xuất vườn: Chiều cao  ≥  30 cm; Có từ 8 - 10 lá thật trở lên; Đường kính thân sát gốc từ  ≥  10 mm; Cây sạch sâu bệnh.
Bước 5:  Chăm sóc cành chiết sau giâm đến xuất vườn.
- Cành chiết mới giâm còn yếu vì vậy ta làm giàn che nắng cho cây.
- Tưới nước, giữ ẩm: Đảm bảo độ ẩm từ 75-80%, ngày tưới 1 đến 2 lần tùy theo độ ẩm đất.
- Sau khi hạ bầu được 15-20 ngày, bỏ dần mái che để cây quen với ánh sáng tự nhiên. Đến ngày thứ 30 bắt đầu tưới nước phân NPK, và tiến hành chăm sóc như cây con. Sau khi giâm cành chiết từ 45-60 ngày thì có thể tiến hành đánh cây đem đi trồng.

Theo Viện Nghiên cứu và Phát triển Vùng
 

Tags : Bộ Khoa học và Công nghệ IRRD kết quả nghiên cứu Viện Nghiên cứu và Phát triển Vùng VPTV đào chuông đào chuông Yên Tử
VIẾT BÌNH LUẬN CỦA BẠN:
zalo
Chung nhan Tin Nhiem Mang